Năm 2015, trái vải tươi của vùng đã bước đầu thành công trên nhiều thị trường xuất khẩu nổi tiếng khó tính như Úc, Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc... đồng nghĩa với việc chất lượng sản phẩm, công nghệ chế biến đóng gói, bảo quản và công tác tiếp thị xuất khẩu đã được nâng cao đáng kể. Đó là nhận định chung đưa ra tại Hội nghị Tổng kết công tác hỗ trợ sản xuất và tiêu thụ vải thiều năm 2015 tại thành phố Bắc Giang ngày 14/8/2015 mới đây.
Đại diện Lãnh đạo tỉnh Bắc Giang trao bằng khen cho các đơn vị, cá nhân có đóng góp xuất sắc cho niên vụ vải thiều năm 2015
Về kết quả sản xuất, Năm 2015, được đánh giá là năm liên tiếp có sản lượng lớn, giá cao, tiêu thụ thuận lợi, đảm bảo người trồng có lãi, doanh thu lớn. Với tổng diện tích trên 31.000 ha, sản lượng toàn tỉnh đạt 195.000 tấn quả tươi (diện tích trồng vải giảm nhưng sản lượng vẫn đạt tương đương với năm 2014). Trong đó, diện tích vải thiều theo tiêu chuẩn VietGAP tăng lên trên 12.300 ha (tăng 2.800 ha so với năm 2014), sản lượng khoảng 80.000 tấn; đặc biệt, đã đưa vào sản xuất 100 ha vải thiều theo tiêu chuẩn GlobalGap, cho sản lượng khoảng 600 tấn phục vụ xuất khẩu sang các thị trường mới, khó tính. Thị trường tiêu thụ năm nay có sự thay đổi so với năm 2014, thị trường nội địa chiếm 55% tổng sản lượng (năm 2014 chiếm 48%), sản lượng xuất khẩu chiếm 45% ( năm 2014 chiếm 52%). Lần đầu tiên, Vải thiều tươi của Bắc Giang được xuất khẩu sang thị trường Mỹ, Úc, Pháp, Anh, Malaysia… Theo thông tin từ các doanh nghiệp xuất khẩu vải thiều, các lô xuất khẩu đầu tiên đều thuận lợi, người tiêu dùng các nước đánh giá cao về chất lượng, mẫu mã vải thiều Bắc Giang hơn hẳn sản phẩm của các nước khác. Sản lượng lượng vải thiều tươi xuất khẩu được sang các thị trường này chưa cao (khoảng 250 tấn), mang tính chất thăm dò, thử nghiệm nhưng đã khẳng định thương hiệu và chất lượng, qua đó mở ra triển vọng cho vải thiều Bắc Giang thông thương ra các thị trường thế giới trong tương lai.
Thị trường xuất khẩu vải thiều được mở rộng, hoạt động xuất khẩu diễn ra sôi động nhất từ trước đến nay còn nhờ có sự vào cuộc tích cực của các doanh nghiệp, thương nhân, chưa năm nào có nhiều doanh nghiệp tham gia vào lĩnh vực tiêu thụ và xuất khẩu vải thiều như năm nay. Ngoài các doanh nghiệp xuất khẩu vải thiều chế biến truyền thống, có thêm sự góp mặt của các công ty khai phá các thị trường mới, khắt khe (Mỹ, Úc, Anh, Pháp, Malaysia…) như Công ty TNHH SX TMDV Rồng Đỏ, Công ty TNHH Ánh Dương Sao, công ty Thanh Bình Jeune, Công ty cổ phần Tiến bộ Quốc tế (AIC), Công ty TNHH Phong Sơn Tiệm (FOSTI CO.Ltd), HTX Bình Minh... Hiệu ứng từ việc vải Bắc Giang đã xuất khẩu sang được các thị trường khó tính, đồng thời trên thị trường xuất hiện nhiều doanh nghiệp lớn thu mua vải thiều đã tác động mạnh đến việc thu mua, tiêu thụ của thương nhân Trung Quốc. Qua đó, việc mua bán, xuất khẩu vải thiều của tỉnh đã diễn ra hết sức sôi động, thuận lợi, giá vải thiều trong suốt mùa vụ cao và ổn định.
Vải thiều Lục Ngạn - Bắc Giang
Tuy nhiên, hoạt động xuất khẩu sang những thị trường mới còn gặp nhiều khó khăn, tồn tại sau:
- Vải thiều vẫn có tính mùa vụ cao, thời gian thu hoạch ngắn, chỉ khoảng trong vòng hơn 1 tháng, chưa có giải pháp tối ưu trong bảo quản vải thiều sau thu hoạch để bảo quản trong thời gian dài. Thí điểm giải pháp bảo quản vải thiều theo công nghệ CAS, chưa có trung tâm chiếu xạ ở phía Bắc nên phải vận chuyển để tiến hành chiếu xạ cho các lô hàng xuất khẩu ở phía Nam; xuất khẩu đến các thị trường mới chủ yếu qua đường hàng không, dẫn đến đẩy giá thành tăng cao (chi phí vận chuyển, chiếu xạ chiếm 80% giá thành một kg vải), giảm tính cạnh tranh cho sản phẩm. Ngoài ra, công nghệ bảo quản quả vải thiều để xuất khẩu còn hạn chế, chưa đáp ứng được yêu cầu xuất khẩu.
- Thị trường xuất khẩu vải thiều chưa đa dạng, chưa mang tính bền vững, vì trên 90% lượng vải thiều xuất khẩu hàng năm là thị trường Trung Quốc. Năm nay, vụ vải thiều của Trung Quốc một phần trùng với vụ vải thiều Việt Nam (vào đầu tháng 7), cộng thêm một số yếu tố khách quan như thời tiết không thuận lợi, thương nhân Trung Quốc về nước sớm, phần nào ảnh hưởng đến việc tiêu thụ vải thiều vào cuối vụ. Bên cạnh đó, năm 2015 có sự thay đổi về việc áp thuế của phía Trung Quốc áp thuế nhập khẩu cho quả vải thiều, do vậy đã đẩy chi phí quả vải thiều lên cao, ảnh hưởng đến sức cạnh tranh của vải thiều Việt Nam.
- Diện tích các vùng trồng vải đủ tiêu chuẩn xuất khẩu (theo tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP) còn hạn chế.
- Sự liên kết giữa người nông dân và doanh nghiệp xuất khẩu còn chưa chặt chẽ. Các Hợp tác xã được thành lập làm đầu mối để thực hiện mối liên kết với doanh nghiệp xuất khẩu chưa phát huy được vai trò nên chất lượng và giá cả chưa được ổn định, bảo đảm như cam kết, gây khó khăn cho doanh nghiệp.
- Các doanh nghiệp còn lúng túng trong việc giải quyết các yêu cầu của thị trường nhập khẩu về thủ tục kiểm dịch, thông quan...
- Việc đóng gói, dán nhãn vải thiều của tỉnh chưa được chú trọng, người tiêu dùng rất khó nhận biết đâu là vải thiều Bắc Giang hay Việt Nam, dẫn đến một số cơ sở tiêu thụ lợi dụng thương hiệu vải thiều Bắc Giang để bán trà trộn vải thiều của nước khác, gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng và tổn hại đến hình ảnh vải thiều của Việt Nam.
- Tình trạng các thương nhân kinh doanh vải thiều không thông qua hợp đồng, bị động vẫn còn; các doanh nghiệp của tỉnh có khả năng xuất khẩu vải thiều tươi đến thị trường xa, khó tính chưa có; cơ sở hạ tầng, giao thông tại các cửa khẩu còn chưa đáp ứng được với lượng hàng hóa xuất khẩu, dẫn đến tình trạng ùn tắc cục bộ tại một số cửa khẩu.
Tuy nhiên, trong bối cảnh nhiều mặt hàng nông sản của Việt Nam trong thời gian qua phải chật vật với bài toán đầu ra “được mùa rớt giá” thì những thành công của quả vải thiều Lục Ngạn tại Bắc Giang rất đáng ghi nhận, đồng thời cũng là những kinh nghiệm quý cho các địa phương trong công tác sản xuất và tiêu thụ nông sản./.
- Thị trường xuất khẩu vải thiều chưa đa dạng, chưa mang tính bền vững, vì trên 90% lượng vải thiều xuất khẩu hàng năm là thị trường Trung Quốc. Năm nay, vụ vải thiều của Trung Quốc một phần trùng với vụ vải thiều Việt Nam (vào đầu tháng 7), cộng thêm một số yếu tố khách quan như thời tiết không thuận lợi, thương nhân Trung Quốc về nước sớm, phần nào ảnh hưởng đến việc tiêu thụ vải thiều vào cuối vụ. Bên cạnh đó, năm 2015 có sự thay đổi về việc áp thuế của phía Trung Quốc áp thuế nhập khẩu cho quả vải thiều, do vậy đã đẩy chi phí quả vải thiều lên cao, ảnh hưởng đến sức cạnh tranh của vải thiều Việt Nam.
- Diện tích các vùng trồng vải đủ tiêu chuẩn xuất khẩu (theo tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP) còn hạn chế.
- Sự liên kết giữa người nông dân và doanh nghiệp xuất khẩu còn chưa chặt chẽ. Các Hợp tác xã được thành lập làm đầu mối để thực hiện mối liên kết với doanh nghiệp xuất khẩu chưa phát huy được vai trò nên chất lượng và giá cả chưa được ổn định, bảo đảm như cam kết, gây khó khăn cho doanh nghiệp.
- Các doanh nghiệp còn lúng túng trong việc giải quyết các yêu cầu của thị trường nhập khẩu về thủ tục kiểm dịch, thông quan...
- Việc đóng gói, dán nhãn vải thiều của tỉnh chưa được chú trọng, người tiêu dùng rất khó nhận biết đâu là vải thiều Bắc Giang hay Việt Nam, dẫn đến một số cơ sở tiêu thụ lợi dụng thương hiệu vải thiều Bắc Giang để bán trà trộn vải thiều của nước khác, gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng và tổn hại đến hình ảnh vải thiều của Việt Nam.
- Tình trạng các thương nhân kinh doanh vải thiều không thông qua hợp đồng, bị động vẫn còn; các doanh nghiệp của tỉnh có khả năng xuất khẩu vải thiều tươi đến thị trường xa, khó tính chưa có; cơ sở hạ tầng, giao thông tại các cửa khẩu còn chưa đáp ứng được với lượng hàng hóa xuất khẩu, dẫn đến tình trạng ùn tắc cục bộ tại một số cửa khẩu.
Tuy nhiên, trong bối cảnh nhiều mặt hàng nông sản của Việt Nam trong thời gian qua phải chật vật với bài toán đầu ra “được mùa rớt giá” thì những thành công của quả vải thiều Lục Ngạn tại Bắc Giang rất đáng ghi nhận, đồng thời cũng là những kinh nghiệm quý cho các địa phương trong công tác sản xuất và tiêu thụ nông sản./.
0 nhận xét:
Đăng nhận xét